In de Oosterduinen zien we ons geconfronteerd met een ontwikkeling die ons allemaal raakt, of we hier nu komen om te recreëren of om permanent te verblijven. Ooit had dit gebied een duidelijke recreatiefunctie, maar die vertoont slijtage en investeringen blijven uit. Andere vormen van gebruik hebben hun intrede gedaan, variërend van vormen van bedrijvigheid tot illegale bewoning. In onderlinge wisselwerking is de invloed van deze factoren niet altijd gunstig voor de ruimtelijke, landschappelijke, ecologische en maatschappelijke kwaliteit van de Oosterduinen. De overheid had hierop lange tijd geen goed antwoord. Behalve tot praktisch ongewenste situaties heeft deze ontwikkeling er ook toe geleid, dat het gebruik van recreatiewoningen niet meer (volledig) in overeenstemming is met de bestemming van het gebied. Hier knelt de schoen dus ook in juridisch opzicht. Onderdeel van deze problematiek is de patstelling in de discussie over permanente bewoning.

De vereniging wil deze trends doorbreken en een nieuw toekomstperspectief bieden voor àlle Oosterduiners, om het even recreant, huurder of bewoner. De vereniging heeft daarbij de ambitie om zelf aan het stuur te staan bij deze ontwikkeling. Dat vergroot de kans op het realiseren van een duurzame kwaliteit. De vereniging heeft daartoe het initiatief genomen voor een breed gedragen toekomstvisie voor het gebied: ‘Oosterduinen, daar wil ik (ver)blijven!’;  In samenwerking met betrokkenen en belanghebbenden maken we dit concreet door plannen te ontwikkelen voor (brand)veiligheid, infrastructuur, inrichting entrees en de beeldkwaliteit van ons gebied.
In de Oosterduinen bedoelen we met transitie een proces van gebiedsontwikkeling waarbij we als vereniging, dus als leden, meer verantwoordelijkheid dragen voor het beheer van onze eigen leefomgeving. Daar krijgen we heel veel voor terug, zoals de vrije keuze om hier tijdelijk of permanent te willen zijn.

Het nieuwe verenigingsbestuur dat in 2014 was aangetreden, zag al snel in dat zo’n transitie alleen mogelijk was wanneer voldaan zou worden aan de eisen die de provincie Drenthe stelt aan een verblijf in de natuur. Door een groot aantal ‘bewoners’ te interviewen heeft het bestuur in 2015 onderzocht hoe de waarden van het bos werden beleefd. Op basis hiervan is in 2016 door de ledenvergadering de huidige ‘bosvisie’ vastgesteld – met aandacht voor natuur, veiligheid en sociale samenhang. Intussen kreeg ook gemeente Noordenveld vertrouwen in deze benadering en werd de patstelling die er was doorbroken.

In 2017 en 2018 organiseerde de gemeente de ‘Expeditie Norgerduinen’, waarbij voor het hele gebied van de Norgerduinen de toekomstmogelijkheden in kaart werden gebracht. Besloten is toen dat de verschillende gebiedsdelen binnen de Norgerduinen zelf toekomstplannen moeten ontwikkelen.
Binnen de kaders van Expeditie Norgerduinen heeft Oosterduinen daarna in nauw overleg met de gemeente de reis zelfstandig voortgezet. De vereniging heeft in 2018 veel overleg gevoerd met overheden en er is enkele malen met leden van gedachten gewisseld. In mei 2019 heeft de gemeente alle eigenaren van een perceel in de Oosterduinen uitgenodigd voor een informatieve bijeenkomst. Ruim 70 eigenaren (van de ongeveer 400) hebben aan deze uitnodiging gehoor gegeven. Intussen heeft de vereniging vanaf april 2019 meerdere commissies en werkgroepen opgestart met tientallen(!) leden.

Langzamerhand begint er ook meer zicht te komen op wat het transitieproces in gaat houden.
Een belangrijk aandachtspunt is en blijft dat het mogelijk maken van permanent verblijven niet ten koste mag gaan van de natuur. Sterker nog: de kwaliteit van de natuur moet worden verbeterd.
Sinds 2014 maakt de Oosterduinen deel uit van het Natuur Netwerk Nederland (voorheen Ecologische Hoofdstructuur). De provincies zijn verantwoordelijk voor het verbeteren van dit natuurnetwerk en dat betekent dat de provincie Drenthe een belangrijke stem heeft in de toekomst van de Oosterduinen. Eigenlijk mag er binnen het natuurnetwerk helemaal niet gewoond worden. De provincie wil hierop alleen een uitzondering maken als natuurbehoud en –herstel gewaarborgd zijn. We verkeren dus in een hele bijzondere positie.

Voor de gemeente zijn behoud en verbetering van recreatievoorzieningen belangrijke aandachtspunten. Hieraan wordt gewerkt in het kader van het project ‘Vitale vakantieparken’.
De gemeente is ook verantwoordelijk voor het woonbeleid. Bij elke uitbreiding van de woonmogelijkheden moet de gemeente motiveren waarom de uitbreiding  past binnen het regionale woonbeleid. Nieuw woningaanbod moet zich bijvoorbeeld onderscheiden van het bestaande aanbod. Eén van de punten waarin Oosterduinen zich onderscheidt is het aanbod van relatief kleine onderkomens.
De VvHE Oosterduinen, de gemeente Noordenveld en de provincie Drenthe werken nu samen, om een vorm te vinden die aan de wensen van alle partijen tegemoetkomt.

Eén van de instrumenten die zal worden ingezet om het gewenste doel te bereiken is het zogenaamde ‘bospaspoort’. Hierin worden de normen beschreven waaraan ‘verblijven in de natuur’ moet voldoen. Daarbij moet gedacht worden aan omgangsnormen (gedragsregels) en omgevingsnormen (fysieke eisen aan woning, erf en bosperceel).
Vanuit de Oosterduinen buigt een aantal leden met bestuurlijke en juridische ervaring zich momenteel over de gewenste normen én de mogelijkheden om de regels die hier uit voortkomen ook daadwerkelijk te kunnen handhaven.
Uiteindelijk zal het resultaat van dit alles onder andere worden vastgelegd in een bestemmingsplan/ omgevingsplan.